Volwassenenonderwijs: dalende inschrijvingen, maar hoopvolle stijging

Margriet Bos · 2026-05-08

Het nieuws over inschrijvingen in het volwassenenonderwijs is niet zo somber als veel mensen dachten. Ja, de aantallen dalen. Maar de daling is minder sterk dan verwacht. En wat echt opvallend is: voor knelpuntopleidingen zien we zelfs een stijging. Dat is goed nieuws voor de arbeidsmarkt en voor iedereen die zich wil omscholen. ### Wat is er aan de hand? De afgelopen jaren stonden centra voor volwassenenonderwijs (CVO's) onder druk. Minder mensen schreven zich in. De coronapandemie speelde daar een rol in, maar ook veranderingen in het beleid en de financiering. Toch blijkt uit de cijfers dat de daling nu afvlakt. In sommige regio's, zoals Limburg, zijn de aantallen zelfs stabiel. Dat is een teken dat het volwassenenonderwijs nog steeds relevant is. Mensen blijven zoeken naar manieren om zich te ontwikkelen. Ze willen nieuwe vaardigheden leren, hun kansen op de arbeidsmarkt vergroten of gewoon hun horizon verbreden. En dat is precies waar deze opleidingen voor bedoeld zijn.  ### Knelpuntopleidingen in de lift Het meest opvallende nieuws is de stijging in knelpuntopleidingen. Dit zijn opleidingen die opleiden voor beroepen waar een groot tekort aan is. Denk aan techniek, zorg, IT en logistiek. Juist in deze sectoren is de vraag naar personeel enorm. En dat zien we terug in de inschrijvingen. - **Techniek**: Opleidingen zoals elektrotechnicus en monteur zijn populair. - **Zorg**: Verpleegkunde en verzorging zien een flinke toename. - **IT**: Cursussen programmeren en netwerkbeheer trekken veel deelnemers. - **Logistiek**: Opleidingen tot heftruckchauffeur of magazijnmedewerker zitten in de lift. Deze stijging is een positief signaal. Het betekent dat mensen de aansluiting zoeken bij de behoeften van de arbeidsmarkt. En dat is precies wat we nodig hebben in een tijd van personeelstekorten.  ### Waarom kiezen mensen voor volwassenenonderwijs? Er zijn verschillende redenen waarom volwassenen kiezen voor een opleiding. Sommigen willen een carrièreswitch maken. Anderen willen hun huidige baan veiligstellen door bij te leren. En er zijn ook mensen die gewoon nieuwsgierig zijn en iets nieuws willen ontdekken. Wat opvalt, is dat de drempel lager is geworden. Online cursussen en flexibele lesroosters maken het makkelijker om te combineren met werk en gezin. Dat is een belangrijke factor in de stijging van het aantal inschrijvingen. > "Het volwassenenonderwijs is niet meer weg te denken uit onze samenleving. Het biedt kansen voor iedereen, ongeacht leeftijd of achtergrond." ### Wat betekent dit voor de toekomst? De cijfers geven hoop, maar er is nog werk aan de winkel. De daling in sommige opleidingen vraagt om een aanpassing van het aanbod. Scholen moeten inspelen op de vraag van de arbeidsmarkt. Dat betekent meer focus op knelpuntberoepen en digitale vaardigheden. Daarnaast is het belangrijk om de zichtbaarheid van het volwassenenonderwijs te vergroten. Veel mensen weten niet wat er allemaal mogelijk is. Een goede campagne kan helpen om meer mensen te bereiken. Voor professionals in de sociaal-culturele vorming en het volwassenenonderwijs is dit een kans. Door in te spelen op de trends, kun je het verschil maken. Blijf flexibel, blijf luisteren naar de behoeften van de deelnemers en blijf innoveren. Dat is de sleutel tot succes. ### Tot slot De dalende inschrijvingen in het volwassenenonderwijs zijn minder dramatisch dan verwacht. En de stijging in knelpuntopleidingen is een lichtpuntje. Het laat zien dat mensen bereid zijn om te investeren in hun toekomst. En dat is precies wat we nodig hebben in een snel veranderende wereld. Dus of je nu een professional bent die cursussen aanbiedt, of een volwassene die overweegt om weer de schoolbanken in te duiken: er is genoeg om optimistisch over te zijn. Het volwassenenonderwijs leeft, en het past zich aan. En dat is goed nieuws voor ons allemaal.