Limburgs onderzoek: studenten met vreemde naam krijgen helft minder kansen

Margriet Bos · 2026-03-20

Het is een ongemakkelijke waarheid waar we niet langer omheen kunnen. Recent onderzoek uit Limburg toont aan dat studenten met een niet-Nederlandse naam aanzienlijk minder positieve reacties krijgen bij sollicitaties. We hebben het over een verschil van maar liefst 50%. Dat is geen klein verschil meer – dat is structurele uitsluiting. Ik sprak laatst met een collega die al jaren in het volwassenenonderwijs werkt. Ze vertelde me over cursisten die hun naam 'ver-Nederlandsen' op hun CV, gewoon om een kans te maken. Dat raakte me. Want wat zegt dat over onze samenleving? Over de kansen die we mensen bieden? ### Wat het onderzoek precies aantoont De onderzoekers stuurden identieke sollicitatiebrieven uit naar verschillende onderwijsinstellingen en bedrijven. Het enige verschil? De naam van de fictieve student. De resultaten zijn confronterend: - Studenten met een Nederlandse naam kregen twee keer zoveel positieve reacties - De kwalificaties en ervaring waren exact hetzelfde - Dit speelde zowel bij stages als bij bijbanen tijdens de studie Je zou denken: in 2024 zijn we hier toch wel voorbij? Blijkbaar niet. En dat terwijl diversiteit juist zo verrijkend kan zijn voor leeromgevingen. ### De impact op sociaal-culturele vorming Als professional in het volwassenenonderwijs maak ik me hier serieus zorgen over. Want wat betekent dit voor onze cursisten? Voor mensen die zich willen ontwikkelen, een nieuwe richting in willen slaan? Stel je voor: je volgt met veel motivatie een online cursus, investeert uren en energie, en bij de volgende stap loop je tegen een onzichtbare muur aan. Omdat je naam 'anders' klinkt. Dat ondermijnt niet alleen individuele kansen, maar ook het vertrouwen in ons hele onderwijssysteem. We moeten hier echt iets mee. Niet morgen, maar vandaag. Want elke dag dat dit voortduurt, missen we talent. En laten we eerlijk zijn – in een tijd van personeelstekorten kunnen we dat talent helemaal niet missen. ### Wat kunnen we doen als professionals? Het begint bij bewustwording. Herken je eigen vooroordelen – we hebben ze allemaal. Maar dan komt het belangrijke deel: actie ondernemen. - Implementeer anonieme sollicitatieprocedures waar mogelijk - Train HR-medewerkers en docenten in unconscious bias - Creëer bewust diverse teams en werkgroepen - Praat erover met collega's en studenten Het mooie is: online cursussen bieden hier al een deel van de oplossing. Bij veel aanbieders zie je alleen de inhoud, niet de achtergrond van de deelnemer. Dat creëert gelijkwaardige startposities. Maar we moeten verder kijken dan alleen de inschrijving. Het gaat om de hele leerreis, en wat daarna komt. Want onderwijs zou een springplank moeten zijn, geen extra hindernis. ### De weg vooruit Ik geloof oprecht dat we hier verandering in kunnen brengen. Het begint met kleine stappen. Een gesprek hier, een aanpassing in procedure daar. En vooral: blijven meten en monitoren. Want wat we niet meten, kunnen we niet verbeteren. Dit Limburgse onderzoek geeft ons concrete data om mee aan de slag te gaan. Laten we die kans grijpen. Want uiteindelijk draait het hier om meer dan alleen sollicitatieprocedures. Het gaat om gelijke kansen. Om het recht om jezelf te kunnen zijn en ontwikkelen, ongeacht je achtergrond. En dat is precies waar sociaal-culturele vorming over zou moeten gaan – nietwaar?